ABD'li Yetkili 14 Maddelik İran Mutabakatını Duyurdu
ABD'li üst düzey bir yetkili, basın mensuplarına düzenlediği telekonferansta ABD ile İran arasında varılan 14 maddelik mutabakatın ayrıntılarını ilk kez paylaştı. Yetkili, mutabakat metninin tamamını okuduğunu ve kapsamlı değerlendirmelerde bulunduğunu belirtti. Mutabakata göre İran'ın nükleer silaha sahip olmayacağını kabul ettiğini vurgulayan yetkili, anlaşmanın Hürmüz Boğazı'nın açılmasına ilişkin hükümler de içerdiğini ifade etti. İki ülke arasındaki bu mutabakat, bölgesel güvenlik ve enerji piyasaları açısından kritik önem taşıyor.
Bağlam, hikayenin etrafındaki ülke + lider + komşu hikaye ağına dayanılarak AI tarafından üretildi. Olgu içerikleri için her zaman üstteki kaynak linklerine başvurun.
Bu gündemi takip et
Afganistan gelişmelerini kaçırma — ücretsiz kaydol, günlük brifinginde gör.
Zaman çizelgesi
en güncel: 2 gün önce- Güvenlik17 Haz 19:24
Amerikalı yetkili İlk kez paylaştı! İşte ABD - İran mutabakatındaki 14 madde
ABD'li üst düzey bir yetkili, düzenlediği telekonferansta basın mensuplarına, ABD ile İran arasında varılan ve 14 maddeden oluşan mutabakat metninin detaylarını açıkladı. Mutabakat metninin tamamını okuduğunu ve metin üzerinde kapsamlı değerlendirmelerde bulunduğunu belirten yetkili, İran'ın bu mutabakatla nükleer silaha sahip olmayacağını kabul ettiğini söyledi. HÜRMÜZ AÇILACAK Yetkili, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağını, İran'ın elindeki nükleer stokların imha sürecinin ve ülkenin 300 milyar dolarlık dondurulmuş fonlarının serbest bırakılmasına ilişkin sürecin ise derhal müzakereye açılacağını ifade etti. İlginizi Çekebilir ABD'li yetkilinin daha sonra tamamını okuduğu 14 maddelik mutabakat metni şu maddelerden oluşuyor: "1- ABD ile İran İslam Cumhuriyeti, Lübnan da dahil olmak üzere tüm cephelerdeki askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan etmek, bundan böyle birbirlerine karşı herhangi bir savaş veya askeri operasyon başlatmamayı taahhüt etmek, birbirlerine karşı güç kullanmaktan veya güç kullanma tehdidinde bulunmaktan kaçınmak ve Lübnan'ın toprak bütünlüğünü ve egemenliğini güvence altına almak amacıyla bu mutabakat zaptını imzalamaktadırlar. Nihai anlaşma, Lübnan dahil olmak üzere tüm cephelerdeki savaşın kalıcı olarak sona erdirilmesini ve bu paragrafın diğer hükümlerini teyit edecektir. 2- ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, birbirlerinin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı göstermeyi ve birbirlerinin iç işlerine karışmamayı taahhüt ederler. 3- ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, en fazla 60 gün içinde nihai anlaşmayı müzakere edip sonuçlandırmayı taahhüt eder, bu süre, karşılıklı rıza ile uzatılabilir. 4- Bu mutabakat zaptının imzalanmasının hemen ardından ABD, İran İslam Cumhuriyeti'ne yönelik deniz ablukasını ve her türlü engellemeyi veya aksaklığı kaldırmaya başlayacak ve deniz ablukasını 30 gün içinde tamamen sona erdirecektir. Bu süre zarfında, gemilerin trafiği, İran İslam Cumhuriyeti tarafından yeniden tesis edilen savaş öncesi trafik hacmine orantılı olacaktır. ABD ayrıca, nihai anlaşmanın imzalanmasından sonraki 30 gün içinde İran İslam Cumhuriyeti sınırları yakınındaki kuvvetlerini geri çekmeyi taahhüt eder. 5- Bu mutabakat zaptının imzalanmasının ardından İran İslam Cumhuriyeti, ticari gemilerin İran Körfezi'nden Umman Denizi'ne ve tersi yönde, yalnızca 60 gün süreyle, ücretsiz ve güvenli bir şekilde geçiş yapabilmeleri için elinden gelen tüm çabayı göstererek gerekli düzenlemeleri yapacaktır. Ticari gemilerin trafiği derhal başlayacak ve İran İslam Cumhuriyeti tarafından teknik ve askeri engellerin kaldırılması ve mayın temizliği gerekliliği göz önünde bulundurularak, bu düzenlemeler 30 gün içinde yürürlüğe girecektir. İran İslam Cumhuriyeti, geçerli uluslararası hukuk ve Hürmüz Boğazı kıyı devletlerinin egemenlik hakları çerçevesinde, diğer Basra Körfezi kıyı devletleriyle görüşerek Hürmüz Boğazı'ndaki gelecekteki idare ve denizcilik hizmetlerini belirlemek üzere Umman Sultanlığı ile diyalog kuracaktır. 300 MİLYAR DOLAR 6- ABD, bölgesel ortaklarıyla birlikte İran İslam Cumhuriyeti'nin yeniden inşası ve ekonomik kalkınması için en az 300 milyar ABD doları tutarında, kesin ve karşılıklı olarak mutabık kalınan bir plan hazırlamayı taahhüt etmektedir. Bu planın uygulanmasına yönelik mekanizma, 60 gün içinde imzalanacak nihai anlaşmanın bir parçası olarak kesinleştirilecektir. İlgili finansal işlemler için gerekli olan tüm lisanslar, muafiyetler ve izinler ABD tarafından verilecektir. 7- ABD, nihai anlaşmanın bir parçası olarak, üzerinde mutabık kalınan bir takvime göre, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Yönetim Kurulu kararları, tüm tek taraflı ABD yaptırımları, birincil ve ikincil yaptırımlar dahil olmak üzere kaldırmayı taahhüt eder. İran İslam Cumhuriyeti ve ABD, yukarıda bahsedilen yaptırımların kaldırılması konusunun kritik önemini kabul eder ve bu konularda karşılıklı mutabakat sağlamak amacıyla müzakerelerde bu meseleleri derhal ele alma niyetlerini ifade ederler. 8- İran İslam Cumhuriyeti, nükleer silah temin etmeyeceğini veya geliştirmeyeceğini bir kez daha teyit etmektedir. ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, yedinci paragrafta belirtilen takvime uygun olarak karşılıklı olarak mutabık kalınacak bir mekanizma çerçevesinde, zenginleştirilmiş malzeme stoklarının imhasını, UAEA gözetimi altında yerinde seyreltme yoluyla gerçekleştirilecek asgari yöntemle çözüme kavuşturmak üzere anlaşmışlardır. Taraflar ayrıca, nihai anlaşmada üzerinde mutabık kalınacak tatmin edici bir çerçeve temelinde, zenginleştirme meselesini ve İran İslam Cumhuriyeti'nin nükleer ihtiyaçlarıyla ilgili diğer karşılıklı olarak kararlaştırılan konuları görüşmeyi kabul etmişlerdir. Nihai anlaşma, bu paragrafın hükümlerini teyit edecek ve İran İslam Cumhuriyeti, yukarıda belirtilen nükleer meselelerin hayati önemini kabul edecektir. Taraflar, bu meseleler üzerinde karşılıklı mutabakat sağlamak amacıyla müzakerelerde bu konuları derhal ele alma niyetlerini ifade etmektedirler. 9- Nihai anlaşma imzalanana kadar, ABD ve İran İslam Cumhuriyeti mevcut durumu korumayı kabul ederler. İran İslam Cumhuriyeti nükleer programının mevcut durumunu koruyacak, ABD ise herhangi bir yeni yaptırım uygulamayacak ve bölgeye ilave asker konuşlandırmayacaktır. 10- ABD, bu mutabakat zaptının imzalanmasının hemen ardından ve yaptırımların sona ermesine kadar, ABD Hazine Bakanlığının İran ham petrolü, petrol ürünleri ve türevlerinin ihracatı ile bankacılık işlemleri, sigortacılık, nakliye vb. dahil olmak üzere tüm ilgili hizmetler için muafiyetler vereceğini taahhüt eder. 11- ABD, bu mutabakat zaptının yürürlüğe girmesiyle birlikte İran İslam Cumhuriyeti'ne ait dondurulmuş veya kısıtlanmış fon ve varlıkların kullanımına tam olarak açılmasını taahhüt eder. ABD ile İran İslam Cumhuriyeti, müzakereler sırasında bu fonların serbest bırakılmasına ilişkin usuller üzerinde karşılıklı olarak mutabık kalacaktır. Bu fonlar, ister asıl hesaptan ister havale yoluyla elde edilsin, İran İslam Cumhuriyeti Merkez Bankası tarafından belirlenen nihai lehtara yapılacak ödemeler için tam olarak kullanılabilir hale getirilecektir. ABD, buna uygun olarak gerekli tüm lisans ve izinleri vermeyi taahhüt eder. BM GÜVENLİK KONSEYİ ONAYI 12- ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, bu mutabakat zaptının başarılı bir şekilde uygulanmasını ve nihai anlaşmaya gelecekte uyulmasını izlemek üzere bir yürütme mekanizmasının kurulacağı konusunda mutabık kalmışlardır. 13- Bu mutabakat zaptının imzalanmasının ardından, bu mutabakat zaptının 1, 4, 5, 10 ve 11. paragraflarının uygulanmaya başlanması ve bu tedbirlerin uygulanmaya devam edilmesi koşuluyla, ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, nihai anlaşma konusunda münhasıran diğer paragraflar üzerinde müzakerelere başlayacaktır. 14- Nihai anlaşma, bağlayıcı bir BM Güvenlik Konseyi kararıyla onaylanacaktır." Trump: Anlaşma 60 günde tamamlanmazsa bombalamaya döneriz İsrail kana doymuyor! Lübnan'ın güneyini fosfor bombasıyla hedef aldı
MilliyetSabah – Dünya
Okumaya devam et
ilgili gelişmeler- Ortak aktörcanlı
ABD-İran anlaşması eşiğinde ateşkes ihlalleri ve İsrail'in kaygıları
ABD ile İran arasında nükleer program ve Hürmüz Boğazı'nı kapsayan bir anlaşmaya varılmasına yönelik müzakereler kritik bir aşamaya ulaştı. ABD Başkanı Trump anlaşmayı onaylamaya yakın olduğunu açıklarken, İranlı yetkililer henüz nihai bir uzlaşı sağlanmadığını belirtiyor. Taslak metinde İran'ın nükleer faaliyetlerini durdurması ve boğazın yeniden açılması öngörülürken, Rusya'nın uranyum planına itirazı ve İran'ın tüm cephelerde ateşkes talebi masadaki pürüzler arasında. Buna karşın sahada ateşkes ihlalleri sürüyor. İran, ABD'yi Hürmüzgan'da ateşkesi bozmakla suçlarken, Washington Umman'ı hedef alan tehditler savurdu. Bu gerilim, İran'ın hava saldırılarında hasar gören füze altyapısını ve İHA üretimini öngörülenden hızlı onardığını gösteren istihbarat raporlarıyla birleşince, anlaşmanın kalıcılığı sorgulanıyor. İsrail ise anlaşmanın nükleer meseleyi ertelemesinden ve kendi stratejik çıkarlarını yansıtmamasından endişeli. Tel Aviv yönetimi, geçici bir çözümün İran'ın bölgesel etkisini sınırlandırmayacağını düşünüyor. ABD'nin anlaşma taslağını müttefikleriyle paylaşması, diplomatik sürecin bölgesel denklemlere etkisini gözler önüne seriyor.
116 olay18 sa önce - Ortak aktörcanlı
İran-ABD ilişkilerinde 73 yıllık inişli çıkışlı seyir
ABD ile İran arasındaki ilişkilerde en belirleyici kırılma, 1979 İslam Devrimi oldu. Devrim öncesinde Şah Pehlevi yönetimindeki İran, ABD’nin bölgedeki en yakın müttefiklerinden biriydi. 1978’de Başkan Jimmy Carter’ın eşiyle birlikte Tahran’a gerçekleştirdiği ziyaret, bu yakınlığın sembolü niteliğindeydi. Ancak devrimle birlikte monarşi yıkıldı ve yerine gelen İslam Cumhuriyeti, ABD’yi ‘Büyük Şeytan’ olarak tanımlayarak ilişkileri tamamen tersine çevirdi. Bu tarihi dönüşüm, iki ülke arasındaki gerilimin temelini oluşturdu. 1953 darbesinden rehine krizine, nükleer anlaşmazlıklardan bölgesel vekalet savaşlarına uzanan 73 yıllık süreç, karşılıklı güvensizlik ve zaman zaman şiddetli çatışmalarla şekillendi. Bugün gelinen noktada, diplomasiye rağmen 1979’da yaşanan kopuşun izleri hâlâ belirleyici olmaya devam ediyor.
ABD1 olay4 gün önce - Ortak aktörcanlı
AB, Rusya'ya Yönelik Yaptırım Listesine 34 Kişi ve 47 Kuruluş Daha Ekledi
Avrupa Birliği ülkeleri, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırıları, hibrit eylemleri ve insan hakları ihlalleri gerekçesiyle yaptırım listesini genişletti. AB Konseyi’nin açıklamasına göre, aralarında birey ve şirketlerin de bulunduğu 34 kişi ile 47 kuruluş kısıtlayıcı tedbirler kapsamına alındı. Yeni yaptırımlar, özellikle Rusya’nın askeri müdahalesini ve uluslararası hukukun ihlalini hedef alıyor. AB yetkilileri, bu adımın Moskova’ya baskıyı sürdürme stratejisinin bir parçası olduğunu vurguladı. Yaptırımlar, söz konusu kişi ve kuruluşların AB’deki mal varlıklarının dondurulmasını ve seyahat yasaklarını içeriyor. Ukrayna’daki çatışmaların üçüncü yılına girerken, AB’nin bu hamlesi, Batılı müttefiklerin koordineli yaptırım politikasının devam ettiğini gösteriyor. Listeye eklenenlerin kimler olduğu ve hangi sektörlerin hedeflendiğine dair detaylı bilgi henüz paylaşılmadı.
Afganistan1 olay4 gün önce - Ortak aktörcanlı
ABD-İran Anlaşması Sızdı: 14 Madde ve Bürgenstock İmza Planı
Suudi merkezli El Arabiya, ABD ile İran arasında varıldığı iddia edilen 14 maddelik bir mutabakat metnini yayımladı. Belgenin ayrıntıları doğrulanmazken, tarafların 19 Haziran’da İsviçre’nin Bürgenstock kasabasında resmî imza töreni düzenlemeyi planladığı öne sürüldü. İran ve Arap medyasında geniş yankı bulan sızıntı, diplomatik bir atılım ihtimalini gündeme taşıdı. Washington ve Tahran’dan henüz resmî bir doğrulama gelmedi. İddia edilen anlaşma, özellikle nükleer müzakereler ve yaptırımlar bağlamında Orta Doğu’daki dengeleri etkileyebilecek potansiyele sahip. Ancak mutabakatın statüsü netleşmeden, bölgesel yansımaları belirsizliğini koruyor.
Lübnan2 olay3 gün önce - Ortak aktörcanlı
İran: ABD saldırısı ateşkesin net ihlali
İran Dışişleri Bakanlığı, ABD ordusunun Sirik bölgesi ve Keşm Adası'ndaki radar ile sahil gözetleme tesislerine düzenlediği saldırıyı kınadı. Açıklamada, söz konusu saldırının mevcut ateşkesin açık bir ihlali olduğu vurgulanarak, bölgede yaşanabilecek gerilim ve tırmanışın tüm sorumluluğunun ABD yönetimine ait olduğu belirtildi. Saldırı, ABD kuvvetlerinin İran topraklarına yönelik ender doğrudan müdahalelerinden biri olarak dikkat çekiyor. İran'ın radar ve gözetleme altyapısını hedef alması, deniz ve hava savunma kabiliyetlerine zarar vermeyi amaçladığı izlenimini uyandırıyor. Tahran yönetimi, ateşkesin sürdüğü bir dönemde gerçekleşen bu eylemi tansiyonu kasten tırmandıran bir hamle olarak değerlendiriyor. Uluslararası gözlemciler, benzeri olayların bölgedeki diplomatik çabaları baltalayabileceğine ve İran ile ABD arasındaki zaten kırılgan olan ilişkileri daha da gerebileceğine işaret ediyor. İran'ın tepkisi, saldırının ateşkesi hedef aldığı yönündeki söylemle, ABD'yi barış sürecinin önündeki engel olarak konumlandırmayı amaçlıyor.
ABD1 olay06 Haz - Ortak aktörcanlı
Trump'ın 80. Yaş Gününde Yoğun Diplomasi: İran Anlaşması ve Ukrayna Ateşkesi
ABD Başkanı Donald Trump’ın 80. yaş günü, İran ve Ukrayna ekseninde yoğun diplomatik trafiğe sahne oldu. Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile ayrı ayrı telefon görüşmeleri yaparak Ukrayna’da ateşkes için girişimlerini hızlandırdı. Eş zamanlı olarak Pakistan’ın arabuluculuğunda İran ile nükleer anlaşma konusunda ilerleme sağlandığı açıklandı. Trump ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, anlaşmanın 24 saat içinde imzalanabileceğini belirtirken, İran Dışişleri Bakanlığı henüz net bir mutabakat olmadığını duyurdu. Küresel piyasalar bu beklentiyle pozitif seyretti. Diplomatik temasların perde arkasında, Orta Doğu’daki istikrarsızlığa dair uyarılar da yükseldi. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, bölgenin daha derin bir krize sürüklenmesinden endişe duyduğunu ifade ederken, Türkiye’nin BM Daimi Temsilci Yardımcısı Aslı Güven, Orta Doğu’da barışın bölgesel değil küresel bir zorunluluk olduğunu vurguladı. Kremlin ise bölgedeki gerilimin küresel ekonomiyi tehdit ettiğine dikkat çekti. Putin’in Trump’a doğum günü tebriği ilettiği ve yaklaşık bir saat süren samimi görüşmede İran, Basra Körfezi ve Ukrayna konularının ele alındığı bildirildi. Trump’ın doğum günü nedeniyle ertelenen G7 Zirvesi, Fransa’nın Evian kentinde başladı. Liderlerin ana gündeminde Ukrayna savaşı, İran ve Trump ile ilişkiler yer alıyor. Trump, hem Avrupa ortakları hem de Kiev üzerinde ateşkes için baskı kuracağını açıkladı. Tüm bu gelişmeler, önümüzdeki günlerde küresel diplomasinin seyrini belirleyecek kritik adımların işareti olarak değerlendiriliyor.
57 olay1 gün önce