Pakistan ve Tunus

Pakistan Cumhurbaşkanı Asıf Ali Zardari, Kırgız Cumhurbaşkanı Sadır Caparov’un davetiyle dört günlük resmi bir ziyaret için Pazartesi günü Bişkek’e hareket etti. Dışişleri Bakanlığı, Zardari’ye üst düzey bir heyetin eşlik ettiğini duyurdu. Bu ziyaret, Pakistan’dan Kırgızistan’a 21 yıl aradan sonra gerçekleşen ilk cumhurbaşkanı ziyareti olarak tarihi bir önem taşıyor. Ziyaretin, iki ülke arasındaki ikili ilişkilerin güçlendirilmesi ve yeni iş birliği fırsatlarının araştırılması açısından kritik bir adım olduğu ifade ediliyor. Uzun bir aranın ardından gelen bu üst düzey temas, Pakistan’ın Orta Asya’daki diplomatik angajmanını hızlandırma çabalarının bir yansıması olarak değerlendiriliyor.

İran, merhum Dini Lider Ayetullah Ali Hamaney için aylarca ertelenen devlet cenaze törenini, sıkı güvenlik önlemleri altında başlattı. Altı gün sürmesi planlanan törenler, Tahran başta olmak üzere birden çok kentte düzenleniyor. Organizasyon, İran tarihindeki en büyük devlet cenazesi olma özelliği taşıyor. Törenler, ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı, nükleer program ve yaptırımlar konularında süren kırılgan diplomatik görüşmelere denk geldi. Yetkililer, hem geniş katılım beklenen merasimlerin güvenliğini sağlamak hem de bölgesel gerilimlerin tırmanmasını önlemek amacıyla kapsamlı tedbirler aldı.

ABD ve İran arasında nükleer program ve Hürmüz Boğazı’nın açılmasını öngören geçici bir anlaşmaya varılması yönünde yoğun diplomasi sürdürülüyor. Başkan Trump büyük ölçüde taviz kopardıklarını iddia ederken, İran tarafı henüz nihai mutabakat olmadığını belirtiyor. Başkan Yardımcısı Vance yalnızca “birkaç pürüz” kaldığını söyledi. Ancak sahada ateşkes ihlalleri devam ediyor; taraflar son 48 saatte Hürmüz Boğazı çevresinde karşılıklı suçlamalarda bulundu. İsrail medyasına göre Tel Aviv yönetimi, anlaşmanın kapsamından duyduğu rahatsızlığı Washington’a iletti. Haaretz ve Kanal 12’nin haberlerinde, İran’ın nükleer programına ilişkin temel meseleleri ileri bir tarihe erteleyecek “sınırlı geçici anlaşma”nın İsrail’in stratejik hedefleriyle uyuşmadığı vurgulanıyor. İsrail’in özellikle İran’ın füze kapasitesi ve bölgesel vekil güçleri üzerindeki etkisinin sınırlandırılmamasından endişe ettiği belirtiliyor. Bu arada ABD istihbaratına dayandırılan uydu görüntüleri, İran’ın ağır bombardımana rağmen yer altı füze altyapısını ve insansız hava aracı üretimini beklenenden hızlı restore ettiğini ortaya koyuyor. İran Dışişleri Bakanı Erakçi, herhangi bir anlaşmanın Lübnan dahil tüm cepheleri kapsaması gerektiğini söyleyerek ateşkesin genişletilmesi talebini yineledi. Öte yandan ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığını azaltma planlarını hızlandırması ve Körfez’deki gizli hava saldırılarına dair haberler, bölgesel denklemdeki karmaşık ittifak yapısını gözler önüne seriyor.

Pakistan'ın Lahor kentinde iki yabancı kadın, yargı önünde verdikleri ifadede günlerce süren kaçırılma, fiziksel saldırı, cinsel istismar ve milyon dolarlık şantaj iddialarını anlattı. Kadınların ifadeleri perşembe günü alınırken, polis aynı gün beş şüpheli hakkında adam kaçırma ve cinsel saldırı suçlamasıyla dava açtı. Olay cumartesi günü basına yansıdı. Yabancı uyruklulara yönelik bu tür ciddi suçlamalar, Pakistan'ın turizm ve yabancı yatırımcı güvenliği açısından olumsuz bir tablo çiziyor. Özellikle şantaj ve cinsel şiddet unsurları, ülkenin hukuk sisteminin yabancı ziyaretçileri koruma kapasitesiyle ilgili soru işaretlerine yol açabilir. Yetkililerin hızlı soruşturma başlatması olumlu bir adım olsa da, iddiaların ağırlığı diplomatik tepkilere ve uluslararası seyahat uyarılarına neden olabilir. Olayın ekonomik boyutu da dikkat çekici; zira bir milyon dolarlık gasp girişimi, organize suç veya hedefli saldırı olasılığını akla getiriyor. Soruşturmanın seyri, Pakistan'ın bu tür olaylara yanıtının ciddiyetini ve yabancı mağdurlar için adaleti sağlama kararlılığını gösterecek.

Pakistan'ın Hayber-Pahtunhva eyaletine bağlı Malakand bölümünde Pazar günü düzenlenen mitinglerde avukatlar, tüccarlar, siyasi parti temsilcileri, kanaat önderleri ve işçiler bir araya gelerek yeni vergi kararlarını protesto etti. Göstericiler, federal ve eyalet hükümetlerinden vergi uygulamasının derhal geri çekilmesini talep ederken, aksi takdirde eyalet çapında bir protesto hareketi başlatacakları uyarısında bulundu. Malakand bölümü, tarihsel olarak vergi düzenlemelerine karşı direnişin yoğun olduğu bir bölge olarak biliniyor. Son protestolar, artan ekonomik yükler karşısında toplumun farklı kesimlerini ortak bir tepkide buluşturdu. Gösterilerde, vergilerin bölge halkının geçim koşullarını daha da zorlaştırdığı ve yerel ticareti olumsuz etkilediği vurgulandı. Hükümet yetkilileri protestolara ilişkin henüz resmi bir açıklama yapmazken, uzmanlar bu tür kitlesel tepkilerin siyasi istikrar ve ekonomik reform çabaları açısından risk oluşturabileceğine dikkat çekiyor. Taleplerin karşılanmaması halinde protestoların genişleyerek hükümet üzerindeki baskıyı artırması bekleniyor.

Başkent Kalkınma Otoritesi (CDA) Başkanı emekli Yarbay Sohail Ashraf, milyarlarca rupi değerindeki Nilor Heights Apartmanları projesinin geleceğini belirlemek üzere özel bir yönetim kurulu toplantısı çağrısında bulundu. İslamabad'da inşaatı durma noktasına gelen projenin yapısal olarak çürümeye başladığı ve CDA başkanının bu durumdan duyduğu endişeyi dile getirdiği bildiriliyor. Toplantının, projenin yeniden canlandırılması için bir strateji oluşturulmasını hedeflediği belirtiliyor. Yetkililer, projenin atıl kalmasının ekonomik kayıplara yol açtığına ve kentsel dönüşüm planları açısından gecikmenin olumsuz etkileri olabileceğine dikkat çekiyor. Nilor Heights, İslamabad'ın konut ihtiyacını karşılamayı amaçlayan önemli bir gayrimenkul yatırımı olarak görülüyor. CDA'nın alacağı kararın hem bölgedeki arz talebine hem de kamu-özel sektör iş birliklerine örnek teşkil etmesi bekleniyor.

Lahor Emniyet Müdürlüğü Operasyon Şube Müdürü Kamran Faysal, düzenlediği basın toplantısında, yabancıların kaçırılmasıyla ilgili soruşturmada polisin korkusuzca ve ayrım gözetmeksizin hareket edeceğini açıkladı. Faysal, olayda 'üst düzey bir kişinin' rolü olduğunu doğrulayarak, suça karışan herkese 'suçlu muamelesi' yapılacağını vurguladı. Kaynaklar, sekiz şüphelinin tamamının tutuklandığını ve kaçırılan yabancıların 3 Temmuz'da ülkeden ayrıldığını bildirdi. Baskın sırasında villanın ikinci katından atlayarak yaralanan 'büyük patron' lakaplı zanlının da aralarında bulunduğu tüm şüphelilerin yakalanması, Pakistan'ın hukukun üstünlüğüne bağlılığını ortaya koyuyor. Yabancı uyrukluları hedef alan suçlar, diplomatik ilişkiler ve turizm güvenliği açısından hassas bir konumda. Lahor polisinin bu tutumu, benzer olaylarda nüfuz sahibi kişilere ayrıcalık tanınmayacağına dair net bir mesaj niteliğinde.

Pakistan'ın ticari başkenti Karaçi'nin Gulistan-i-Jauhar semtinde 27 Haziran Cumartesi akşamı Sindh Rangers'a ait paramiliter kuvvet karargahına silahlı militanlar tarafından saldırı düzenlendi. Patlama ve yoğun ateşin yaşandığı, yaklaşık 90 dakika süren çatışmada en az üç Rangers personeli hayatını kaybetti, dört asker yaralandı. Saldırganlardan üçü öldürüldü, bir yaralı militan ise güvenlik güçleri tarafından ele geçirildi; bölge tamamen temizlendi. Saldırıyı, Pakistan Talibanı'nın bir fraksiyonu olan Cemaat-ül-Ahrar üstlendi. Olay, Ekim 2024'te Çin konvoyunu hedef alan ve iki Çin vatandaşının ölümüyle sonuçlanan saldırıdan bu yana kentteki en büyük terör eylemi olarak kaydedildi. Karaçi'deki güvenlik zafiyetine işaret eden saldırı, ülkenin ekonomik merkezinde devam eden riskleri ve militan grupların yeniden organize olma kapasitesini gündeme getirdi. Yetkililer, olayla ilgili soruşturma başlatırken, paramiliter güçlere yönelik bu tür doğrudan saldırıların nadir olması, saldırının sembolik ve stratejik önemini artırıyor. Bölgesel güvenlik dinamikleri ve terörle mücadele operasyonlarının seyrine bağlı olarak Karaçi'deki tehdit seviyesinin yeniden değerlendirilmesi bekleniyor.

Karaçi'deki Gul Plaza alışveriş merkezinde 17 Ocak'ta çıkan yangında 72 kişi hayatını kaybetti. Bir savcı, adli komisyon raporunu beklemeden soruşturma memuruna, 11 yaşındaki bir çocuğun yangını kasten çıkardığı iddiasıyla iddianame hazırlama talimatı verdi. Çocukla birlikte alışveriş merkezi yönetiminden dört yetkili ve bir yapay çiçek mağazası sahibi de yargılanacak. Bu karar, Pakistan'da çocuk adalet sistemi ve yangın güvenliği standartlarının sorgulanmasına yol açtı. Ülkede alışveriş merkezlerindeki eksiklikler ve can kayıpları, hem yerel yönetimleri hem de uluslararası gözlemcileri harekete geçirdi. Dava, sorumluların belirlenmesi ve benzer faciaların önlenmesi açısından önem taşıyor.

Pakistan Başbakanı Shahbaz Sharif, 3-5 Temmuz tarihlerinde İran ve Türkiye'ye resmi ziyaretler gerçekleştirecek. Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Tahir Andrabi, İran ziyareti sırasında Başbakan'ın, 28 Şubat'ta ABD-İsrail saldırılarında öldürülen İran'ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney'in cenaze törenine katılacağını açıkladı. Ziyaret, Pakistan'ın İran'la dayanışma mesajı olarak değerlendiriliyor. Bölgedeki gerilimlerin tırmandığı bir dönemde gerçekleşen bu seyahat, Pakistan'ın İran'la diplomatik ilişkilerini öne çıkarıyor. Ayrıca Türkiye ayağında ikili konuların ele alınması bekleniyor. İran'ın üst düzey liderliğine yönelik suikast sonrası uluslararası tepkiler ve bölgesel dinamikler, ziyareti önemli kılıyor. Hamaney'in cenaze törenine katılım, İran-Pakistan ilişkilerinde sembolik bir adım olarak görülüyor. İki ülke arasındaki enerji ve güvenlik işbirliği konularının da gündeme gelmesi olası. Öte yandan, NATO müttefiki Türkiye ile yapılacak görüşmelerin, Pakistan'ın batıyla dengeli diplomasisini yansıttığı belirtiliyor.