Kolombiya ve Venezuela'yı Sarsan Ölümcül Depremlerin Ardındaki Bilim
Kolombiya, kayıtlı tarihindeki en güçlü depremlerden birini yaşadı ve en az 250 kişi hayatını kaybetti. Bu sarsıntı, komşu Venezuela'da 6 binden fazla can alan ikiz depremlerin hemen ardından geldi. Birçok kişi, bu ölümcül deprem serisinin nedenlerini anlamak için bilim insanlarına yöneldi. Bilim insanlarına göre Kolombiya ve Venezuela, birkaç hareketli tektonik plakanın sınırında bulunuyor. Plakaların yavaş ve sürekli sürtünmesi zamanla gerilim biriktiriyor; bu gerilimin ani boşalması da yıkıcı depremlere yol açıyor. Bölgedeki sarsıntılar, aktif plaka sınırlarının yarattığı yüksek riski ortaya koyuyor.
Bağlam, hikayenin etrafındaki ülke + lider + komşu hikaye ağına dayanılarak AI tarafından üretildi. Olgu içerikleri için her zaman üstteki kaynak linklerine başvurun.
Bu gündemi takip et
Meksika gelişmelerini kaçırma — ücretsiz kaydol, günlük brifinginde gör.
Zaman çizelgesi
en güncel: 2 sa önce- Ekonomik12 Ağu 15:03
What makes earthquakes so deadly?
As Colombia reels from one of the strongest earthquakes in its recorded history that killed at least 250, just weeks after more than 6,000 deaths in twin quakes in neighbouring Venezuela, many turned to scientists to learn why this series of tremors was so deadly. Moving plates Colombia and Venezuela sit on the boundaries of several moving tectonic plates, whose slow, constant friction creates a build-up of energy that is periodically released, causing an earthquake. German Prieto, a geologist at the National University of Colombia (UNAL), told Reuters that Colombia’s quake involved the Nazca plate sliding beneath the South American plate far beneath under the earth’s crust, which is just about 40 kilometres deep in the Andean region. The US Geological Survey estimated the magnitude of Monday’s quake at 7.4, striking at a depth of 100 km, versus the 7.2 and 7.5 magnitudes of Venezuela’s late June quakes, at a shallower depth of less than 20 km. A woman walks past the rubble of a collapsed building after an earthquake in Pereira, Colombia on August 11, 2026. —AFP/File The depth of the epicenter in Colombia’s quake sent tremors as far as Panama, but gave energy more room to dissipate, averting a far worse disaster. “Colombia is a seismic country and we have to be prepared for these natural disasters,” Prieto said. “You can’t predict or prevent them, but their effects can be mitigated.” Motion and magnitude An earthquake’s magnitude is measured by a logarithmic scale that gets bigger with every unit, so that a quake of magnitude 7 is more than 30 times stronger than one of magnitude 6. Colombia’s strongest earthquake, one of magnitude 8.8 that struck some 50 km off the northern Ecuadorean coast in 1906, unleashing a powerful tsunami that killed hundreds, released 126 times more energy than Colombia’s latest quake. Another factor is motion. The events in Colombia and Venezuela were strike-slip earthquakes, set off by the horizontal movements of Earth’s crust, leading to a type of shaking that is far more dangerous for buildings. A drone view of members of a Slovakian rescue team taking part in rescue efforts at the site of a collapsed building in the Mision Vivienda government residential complex, in the aftermath of the June 24 earthquakes, in Los Cocos, in La Guaira state, Venezuela on July 1, 2026. —Reuters/File Major earthquakes can often also cause aftershocks, a grave risk for those returning to structures damaged by the first impact. Colombia had registered more than 100 aftershocks by Tuesday afternoon. Both of Venezuela’s June earthquakes occurred along a separate fault, initial data shows. The second was larger, leading the US Geological Survey to classify the initial 7.2 quake as a “foreshock”. Terrain and infrastructure Countries particularly prone to earthquakes, such as Chile and Japan, enforce regulations to ensure buildings can withstand fierce shaking, with use of strong yet flexible designs that let them sway without snapping. Informal housing or poor investment in engineering, however, can be devastating when quakes hit densely-populated cities. The 2010 Haiti earthquake is estimated to have killed more than 300,000 at a cost equivalent to 120 per cent of the prior year’s GDP. Volunteers ask for silence with their fist up as they search for survivors amid the rubble of a collapsed building after an earthquake in Cali, Colombia on August 11, 2026. —AFP/File Colombia began designing earthquake-resistant construction in the 1970s and adopted its first building code in 1984 after a destructive quake in Popayan. Its current code was established in 2010. Prieto said location, materials and building code compliance are key to making earthquake-resistant cities, adding he believed this week’s destruction should be studied to improve existing building regulations. Another key factor is soft terrain. Mexico City, built on a dried-up lake bed, is vulnerable even to faraway earthquakes because of the amplifying effect of the soil structure. Venezuela’s coastal area of La Guaira, built on soft, loose soil, was hard hit in June, as were Colombia’s western valleys this week. Forward planning Imposing costly and hard-to-implement building codes in areas rarely hit by serious quakes can be difficult, while region-specific risks are also tough to guard against, said Suzan van der Lee, a seismologist at Northwestern University. “Our earthquake record is long but not so long that we’ve seen every possible type of shaking,” she told Reuters. “We’re often surprised when earthquakes happen in ways we haven’t seen before.” Building networks of seismic stations and sharing data across borders is key to help lower risks, van der Lee added. “Global sharing of data is very, very important because most earthquakes occur on tectonic plate boundaries that are always near political and continental boundaries.” Header image: A man sits near debris at the Torres de Limonar building in the aftermath of an earthquake, in Cali, Colombia on August 11, 2026. —Reuters/File
Okumaya devam et
ilgili gelişmeler- Ortak aktörcanlı
Kolombiya'da 7.4 büyüklüğünde deprem: En az 111 ölü, 87 yaralı
Kolombiya'nın batısı, Pazartesi sabahı yerel saatle 07.34'te 7.4 büyüklüğünde bir depremle sarsıldı. Merkez üssü kıyıdaki Choco bölgesi olan ve 100 kilometre derinlikte meydana gelen deprem, birçok kentte binaların yıkılmasına yol açtı. Pereira kentinden gelen ilk resmi açıklamalara göre en az 111 kişi yaşamını yitirdi, 87 kişi yaralandı. Enkaz altında çok sayıda kişinin bulunduğu belirtiliyor. Arama kurtarma ekipleri bölgede yoğun çaba harcarken, yaralılar çevre hastanelere sevk ediliyor. Yetkililer, ölü ve yaralı sayısının artmasından endişe ediyor. Depremin şiddeti, özellikle kırsal ve yapı güvenliği düşük yerleşimlerde hissedilir şekilde yıkıcı oldu. Uluslararası sismoloji kuruluşları depremin büyüklüğünü teyit ederken, Kolombiya hükümeti afet yönetimi protokollerini devreye aldı. Bölgeye yardım ulaştırma çalışmaları sürüyor; depremin hem insani hem de altyapısal etkilerinin önümüzdeki saatlerde netleşmesi bekleniyor.
ABD1 olay1 gün önce - Ortak aktörcanlı
Batı Kolombiya'da 7.4'lük Depremde Ölü Sayısı 234, Binlerce Kayıp
Pazartesi günü batı Kolombiya'da 7.4 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi. Merkez üssü San Jose del Palmar yakınında, yaklaşık 100 kilometre derinlikte olan sarsıntı Ekvador ve Panama'ya kadar geniş bir bölgede hissedildi. Deprem, kahve üretim bölgesindeki Pereira, Cali gibi kentlerde çok sayıda binanın yıkılmasına yol açtı. Yetkililer, son verilere göre en az 234 kişinin öldüğünü, 1310'dan fazla yaralı olduğunu, 165 binanın çöktüğünü ve yaklaşık 2700 kişi için kayıp başvurusu yapıldığını bildirdi. Arama kurtarma çalışmaları sürerken, ulaşılması güç kırsal bölgelerde durumun tam olarak belirlenemediği, can kaybının artabileceği uyarısı yapıldı. Yeni göreve başlayan hükümet ulusal acil durum ilan ederken, Birleşmiş Milletler barınma, gıda ve sağlık hizmeti gibi acil ihtiyaçlara dikkat çekti. Uluslararası yardım çabaları kapsamında Avrupa Birliği, 2 milyon avroluk insani yardım gönderdi. Ülkenin son on yıldaki en yıkıcı depremi, yönetim değişikliğinin hemen ardından yeni kabinenin ilk büyük krizi olarak öne çıktı.
Kolombiya26 olay8 sa önce - Ortak aktörcanlı
Bajaur'da baraj yakınında patlama: İki kişi hayatını kaybetti
Cumartesi akşamı Pakistan'ın kuzeybatısındaki Bajaur ilçesine bağlı Salarzai bölgesinde yer alan Tali Küçük Barajı yakınlarında bir patlama meydana geldi. Yerel polisin verdiği bilgiye göre, kimliği belirsiz saldırganlar tarafından baraj yakınına yerleştirilen el yapımı patlayıcı, serinlemek için toplanan gençlerin olduğu sırada uzaktan kumandayla infilak ettirildi; iki kişi öldü. Patlamanın ardından güvenlik güçleri bölgede inceleme başlattı ve saldırının sorumlularıyla ilgili soruşturma sürüyor. Pakistan'ın aşiret bölgelerinden biri olan Bajaur, son yıllarda güvenlik operasyonlarına rağmen dönem dönem bu tür saldırılara sahne oluyor; bu olay da kırılgan güvenlik durumunu bir kez daha gözler önüne serdi.
35 olay9 sa önce - Ortak aktörcanlı
Burnham'ın İlk Büyük İklim Sınavı: Kuzey Denizi'nde Sondaj Kararı
Birleşik Krallık, beşinci yaz sıcak hava dalgasının etkisi altındayken, Andy Burnham hükümeti Kuzey Denizi'ndeki kalan petrol ve gaz rezervlerinin geleceğini değerlendiriyor. Yeni fosil yakıt sahalarının açılması, ülkenin enerji politikası ile iklim hedefleri arasındaki gerilimi gözler önüne seriyor. Guardian haber bülteninde yer alan değerlendirmeler, 1,5°C küresel ısınma sınırına ulaşma şansı için yeni petrol ve gaz sahalarının devre dışı bırakılması gerektiğini vurguluyor. Uzmanlar, böyle bir dönemde yeni fosil yakıt yatırımlarının 'sorumsuz ve kısa görüşlü' olacağını belirtiyor. Bu karar, Burnham'ın göreve başladığından beri karşılaştığı ilk büyük iklim sınavı olarak nitelendiriliyor.
Birleşik Krallık1 olay1 gün önce - Ortak aktör
Bolivya'da Polis Şiddeti Tırmanırken ABD'den Yardım
Mayıs ve Haziran aylarında Bolivya polisi, La Paz’da 50 günü aşkın süredir Devlet Başkanı Rodrigo Paz’ın istifasını talep eden kitlesel gösterileri şiddetle dağıttı. Müdahalede yüzlerce protestocu gözaltına alınırken çok sayıda kişi yaralandı. Bu, geçen yıl sonunda göreve başlayan hükümet ile çoğunluğu yerli hareketlerden oluşan muhalif gruplar arasındaki gerilimde bugüne kadarki en sert tırmanış olarak kaydedildi. Hükümetin orantısız güç kullanımı uluslararası endişeleri artırırken, ABD’nin bu süreçte Bolivya yönetimine yardım sağladığı bildiriliyor. Yardımın kapsamı netleşmese de, Washington’un müdahalesi ülkedeki siyasi krize dış destek boyutu ekliyor. Yerli toplumsal hareketler, hükümetin meşruiyetini sorgulamaya devam ederken, gösterilerin bastırılması uzlaşı umutlarını zayıflatıyor.
Arjantin1 olay20 Tem - Ortak aktör
Bolivya'da Protestolar ve Barikatlar Başkenti Kuşattı
Bolivya'da Devlet Başkanı Rodrigo Paz'ın göreve başlamasından henüz altı ay geçmeden, yaygın protestolar ve ablukalar siyasi başkent La Paz'ı felç etti. Bolivya İşçiler Sendikası (COB), köylü sendikaları ve maden işçilerinin öncülüğündeki iki haftalık yol kapatma eylemleri, kentteki pazar yerlerini boşalttı ve hastanelerin oksijen rezervlerini tükenme noktasına getirdi. Protestoların ekonomi ve sağlık altyapısı üzerindeki baskısı, Paz hükümetinin kırılganlığını ortaya koyuyor. Krizin başkentte gıda ve tıbbi malzeme sıkıntısına yol açması, toplumsal gerilimi tırmandırırken, hükümetin henüz etkili bir çözüm üretememesi uluslararası gözlemcilerin de dikkatini çekiyor.
BOL1 olay20 May