Bolivya'da Polis Şiddeti Tırmanırken ABD'den Yardım
Mayıs ve Haziran aylarında Bolivya polisi, La Paz’da 50 günü aşkın süredir Devlet Başkanı Rodrigo Paz’ın istifasını talep eden kitlesel gösterileri şiddetle dağıttı. Müdahalede yüzlerce protestocu gözaltına alınırken çok sayıda kişi yaralandı. Bu, geçen yıl sonunda göreve başlayan hükümet ile çoğunluğu yerli hareketlerden oluşan muhalif gruplar arasındaki gerilimde bugüne kadarki en sert tırmanış olarak kaydedildi. Hükümetin orantısız güç kullanımı uluslararası endişeleri artırırken, ABD’nin bu süreçte Bolivya yönetimine yardım sağladığı bildiriliyor. Yardımın kapsamı netleşmese de, Washington’un müdahalesi ülkedeki siyasi krize dış destek boyutu ekliyor. Yerli toplumsal hareketler, hükümetin meşruiyetini sorgulamaya devam ederken, gösterilerin bastırılması uzlaşı umutlarını zayıflatıyor.
Bağlam, hikayenin etrafındaki ülke + lider + komşu hikaye ağına dayanılarak AI tarafından üretildi. Olgu içerikleri için her zaman üstteki kaynak linklerine başvurun.
Bu gündemi takip et
Arjantin gelişmelerini kaçırma — ücretsiz kaydol, günlük brifinginde gör.
Zaman çizelgesi
en güncel: 19 sa önce- Diplomatik20 Tem 04:05
State violence in Bolivia is ramping up. The US is helping.
In May and June, Bolivian police violently dispersed massive demonstrations in La Paz, detaining hundreds of protesters and injuring many more. The crackdown, capping over 50 days of protests demanding President Rodrigo Paz’s resignation, marked the sharpest escalation yet in a standoff between the government that took office late last year and the mostly Indigenous social movements that have long shaped Bolivian politics. The crisis convulsing Bolivia did not begin with the 2025 election, or with the 2019 coup to deny Evo Morales, Bolivia’s first Indigenous president, a fourth term after a disputed election. Its roots go back to at least 2016 when Morales, who came to prominence in the 1990s as the leader of the coca-growers’ union and later founder of the Movement Towards Socialism (MAS) party, lost a referendum that would have removed presidential term limits. Backed by a friendly constitutional court, however, Morales ran anyway three years later and claimed a razor-thin first-round victory. The opposition, encouraged by a flawed initial report by the Organization of American States, claimed fraud. Weeks of violent unrest ensued, followed by the military’s “suggestion” that Morales resign as president, and his exile to Mexico. A repressive, right-wing interim government under Jeanine Áñez subsequently oversaw extrajudicial killings of unarmed Indigenous protesters at Sacaba and Senkata, massacres that still cast a shadow over Bolivian politics. Morales’s ouster, which was supported by the administration of U.S. President Donald Trump, was the latest turn in a centuries-old struggle between Bolivia’s Indigenous and peasant majority and its predominantly white European elite, which has controlled the country’s resources and government since the Spanish conquest. Morales’s rise in the 1990s and 2000s was the high-water mark of a decades-long push to force that elite to share power. His fall in 2019, and Áñez’s talk of restoring “Christian civilization” to government – a phrase used by U.S.-backed dictator Hugo Banzer during the Cold War – was widely understood as a restoration of the old order. Since then the pendulum has swung again, though unevenly. MAS regained the presidency in 2020 under Luis Arce, but his term ended in economic crisis, fuel shortages, and an open rupture with Morales, splitting the party’s base. Barred from the 2025 election by a court-ordered term-limit ruling, Morales urged his followers to spoil their ballots, and the election became a contest among a badly weakened left, a market-friendly Christian Democrat in Rodrigo Paz, and Jorge “Tuto” Quiroga, Banzer’s former vice-president and a right-wing hardliner. Facing that choice, much of the MAS backed Paz as the least-bad option. Since he took office, however, much of his Indigenous voter base feel, as protesters in La Paz put it, “betrayed” by the government’s inability to solve longstanding economic problems, its right-wing policies inconsistent with Paz’s campaign as a moderate, and his sidelining of his populist vice-president. In early June, Paz called on citizens to confront blockaders themselves, setting off clashes between anti-riot police and protesters. The Inter-American Commission on Human Rights (IACHR) has denounced the police’s excessive use of force, in some cases coordinated with right-wing vigilante groups. After seven weeks of paralyzing protests and road blockades that worsened an already ongoing economic and energy crisis, Paz declared a 90-day state of exception, granting security forces broad new powers, though the blockades had already begun to fade before the declaration. The last time a Bolivian president invoked emergency powers, in 2019, soldiers killed at least 23 people and injured over 230 with impunity, incidents the IACHR called “massacres.” Thomas Becker, the Legal and Policy Director at the University Network for Human Rights who led a successful prosecution against a former Bolivian president for human rights abuses, calls the pattern familiar and alarming: rising violent clashes, arbitrary detentions, and abuse by police alongside illegal paramilitaries, compounded by branding demonstrators as “narco-terrorists,” a term echoed by U.S. Defense Secretary Pete Hegseth and other Trump officials. New U.S. Chief of Mission Erik Martini has also called for more counter-narcotics work, echoing Reagan-era policy by saying “the U.S. is worried, coca comes from cocaine.” For Becker, the atmosphere recalls the volatile months before 2019 and the killings that followed under Áñez. Violeta Tamayo was injured in May while covering the protests for the leftist news site La Izquierda Diario. Tamayo says police, without warning, “fired tear gas point-blank, aiming right at waist-height into the crowd.” She was hit at short range in the arm by what she believes was a tear gas canister, leaving a wound that exposed bone. Underlying the crackdown is the rapid militarization of Bolivia’s drug war. Earlier this month, the U.S. and Bolivia signed a $20 million agreement to train and arm Bolivian security forces, following Paz’s decision to restore cooperation with the DEA, which Morales had expelled two decades ago. “The return of the DEA in Bolivia marks the resurrection of a security paradigm that has led to gross violations of human rights, and filled prisons and cemeteries in Bolivia and across Latin America, while leaving the international drug trade largely intact,” said Guillame Long, a former Ecuadorian foreign minister and senior fellow at the Center for Economic and Policy Research. Long lamented that this approach will replace a less violent strategy “starting to show clear signs of success.” Since Paz took office, the DEA returned officially to Bolivia, with a new La Paz office announced in May. In March, Uruguayan drug kingpin Sebastián Marset was captured in Bolivia and extradited to the U.S. in a DEA-backed operation, and in April Bolivian police took part in U.S.-sponsored training run by Colombian instructors, the region’s most experienced in counterinsurgency. During the blockades, right-wing allies including Argentina’s Javier Milei and Chile’s José Antonio Kast sent what they called “humanitarian aid” to Bolivia, deliveries Bolivian and Argentine lawmakers are now investigating for allegedly including “repressive material” like tear gas. At the height of the protests, which led to 583 arrests, Hegseth described the demonstrators as “narcoterrorists” whose aim was to “overthrow democratically elected leaders.” For Becker, this evokes past U.S. interference in Bolivia that criminalized coca growing and caused the disappearances of political dissidents, the same violence that helped the MAS and Morales rise in the first place. In June, the Trump administration designated Brazil’s largest criminal organizations, which are also active in Bolivia, as narcoterrorist groups, unlocking new legal authority near the Brazilian and Paraguayan borders, where DEA activity is expected to concentrate. Across the region, U.S. operations against “narcoterrorist” cartels have already killed more than 200 civilians, through strikes on suspected drug boats in the Caribbean and Pacific and on what turned out to be an Ecuadorian dairy farm. The Bolivian government’s rhetoric mirrors this broader shift, folding protest movements, criminal organizations, and political opposition into a single, elastic category of threat, one now shaping Bolivia’s use of emergency powers, too. Even with blockades largely lifted, the government says it won’t lift the state of exception until it is “no longer needed.” Bolivia is hardly alone in this pattern of executive overreach, which spans the region’s left and right alike, from Ecuador’s Daniel Noboa to Colombia’s Gustavo Petro. Meanwhile, Morales and Paz now publicly call each other “narcos,” and Paz officials have suggested Morales’s days “are numbered.” Morales remains protected by armed loyalists in his Chapare bunker. Officials in Paz’s government and in Santa Cruz say they already have grounds to prosecute him, and Morales claims a parallel U.S. process is underway for his capture or extradition, feeding speculation he could face a fate resembling Nicolás Maduro’s. Still, he retains far more political backing than Maduro did, and would be much harder to remove without serious bloodshed. It remains to be seen how far this war on drugs, and on political dissidents, will go, and whether Bolivia’s fragile democratic institutions can withstand the pressure. But for Long, one thing is certain: “history has already shown that a return, now under Rodrigo Paz, to a militarized approach of fighting drugs while criminalizing coca-growing communities does not defeat organized crime.”
Okumaya devam et
ilgili gelişmeler- Ortak aktörler
Venezuela'da iki depremde en az 32 ölü; küresel yardım seferberliği
Venezuela'da meydana gelen iki büyük depremde en az 32 kişi hayatını kaybetti, yüzlerce kişi yaralandı. Felaketin ardından dünyanın dört bir yanından yardım teklifleri geldi. Birçok ülke arama-kurtarma ekipleri, sağlık personeli ve insani yardım malzemeleri göndermeye hazır olduğunu duyurdu. ABD ve Latin Amerika ülkeleri başta olmak üzere uluslararası toplum, enkaz altındakilerin kurtarılması ve yaralıların tedavisi için harekete geçti. Venezuela'nın içinde bulunduğu siyasi ve ekonomik kriz ortamında, dış yardımın afetzedelere ulaşması büyük önem taşıyor. Depremlerin şiddeti ve geniş bir bölgeyi etkilemesi, arama-kurtarma faaliyetlerini zorlaştırırken, insani yardım seferberliğinin ölçeği ve hızı hayati can kayıplarının önüne geçilmesinde belirleyici olacak.
Arjantin1 olay25 Haz - Ortak aktörler
Venezuela'da Peş Peşe Depremler: 32 Ölü, Dünya Yardım Teklif Ediyor
Venezuela'da Çarşamba akşamı meydana gelen iki şiddetli deprem, başkent Caracas dahil birçok bölgede yıkıma yol açtı. En az 32 kişi hayatını kaybederken yüzlerce kişi yaralandı. Enkaz altında kalanları kurtarma çalışmaları gece boyunca sürdü; görüntülerde acil müdahale ekiplerinin yıkılan binalarda umutsuzca çalıştığı ve yakınlarının yardım beklediği anlar kaydedildi. Uluslararası toplum, afetin hemen ardından Venezuela ile dayanışma mesajları yayımladı ve yardım teklifinde bulundu. Depremler, ülkenin zaten kırılgan olan altyapısı ve ekonomik zorlukları göz önüne alındığında insani krizi derinleştirme potansiyeli taşıyor. Uzmanlar, bölgede sismik hareketliliğin sürebileceği uyarısında bulunurken, hükümet ve uluslararası kuruluşlar yaralıların tedavisi ve barınma ihtiyaçları için kaynak seferberliğine başladı. Bu gelişme, geçmişte siyasi yaptırımlar ve iç çekişmelerle boğuşan Venezuela'ya yönelik küresel diplomatik angajmanın insani boyutunu öne çıkarıyor. Yardım teklifleri, jeopolitik farklılıkların ötesinde ortak bir felaket karşısında iş birliği potansiyelini gösterirken, önümüzdeki günlerde enkaz altındaki can kaybı sayısının netleşmesi bekleniyor.
Venezuela26 olay27 Haz - Ortak aktörler
Kolombiya seçimleri ABD ile ilişkileri yeniden Trump eksenine çekebilir
Kolombiya’da pazar günü yapılacak devlet başkanlığı seçimlerinin ilk turu, ülkenin ABD ile ilişkilerini kökten değiştirme potansiyeli taşıyor. Yarışta iktidar partisinin adayı Iván Cepeda, muhafazakar dışarıdan aday Abelardo De la Espriella ve eski Devlet Başkanı Álvaro Uribe’nin partisinden Paloma Valencia öne çıkıyor. Seçim, Latin Amerika’da siyasi çalkantı ve kutuplaşmanın yoğunlaştığı bir döneme denk geliyor. Adayların ABD politikalarına yönelik farklı tutumları, Washington ile Bogota arasındaki stratejik ortaklığı doğrudan etkileyebilir. Özellikle muhafazakar adayların Trump dönemi yaklaşımlarını benimseme olasılığı, güvenlik, ticaret ve uyuşturucuyla mücadele alanlarında işbirliğinin tonunu belirleyecek. Seçim sonuçları, bölgesel dengeler açısından da izlenecek kritik bir dönemeç olarak görülüyor. İki turlu sistemle yapılacak seçimde, hiçbir adayın yüzde 50’yi aşamaması halinde haziran ayında ikinci tur düzenlenecek. Sandıktan çıkacak sonuç, yalnızca Kolombiya’nın iç siyasetini değil, Washington’ın bölgedeki nüfuzunu da yeniden tanımlayabilir.
ABD1 olay30 May - Ortak aktörler
Kolombiya'da İlk Turdan Net Kazanan Çıkmadı: De la Espriella ve Cepeda İkinci Turda Yarışacak
Kolombiya'da Pazar günü düzenlenen devlet başkanlığı seçiminin ilk turunda hiçbir aday gerekli çoğunluğa ulaşamadı. Sağcı dış politikacı Abelardo de la Espriella ve solcu senatör Ivan Cepeda en yüksek oyu alarak 21 Haziran'da yapılacak ikinci turda yarışmaya hak kazandı. 47 yaşındaki ceza avukatı ve iş insanı De la Espriella, düzen karşıtı söylemleriyle öne çıkarken, Cepeda solun köklü isimlerinden biri olarak biliniyor. Seçim sonucu, Kolombiya'nın Trump yönetimiyle ilişkilerini ve Latin Amerika genelindeki siyasi dengeleri etkileme potansiyeli taşıyor. İki adayın taban tabana zıt politika vaatleri, ülkenin önümüzdeki dönemde nasıl bir yön izleyeceği konusunda belirsizlik yaratıyor. İkinci tur, bölgede ABD ile ilişkiler, güvenlik ve ekonomi politikaları açısından kritik bir dönemeç olarak görülüyor. Resmi sonuçlara göre katılım oranı yüksek gerçekleşirken, kampanya sürecinde toplumsal kutuplaşmanın arttığı gözlemlendi. Haziran ayındaki ikinci tur öncesinde her iki adayın da farklı seçmen bloklarıyla ittifak arayışına girmesi bekleniyor.
Kolombiya1 olay01 Haz - Ortak aktörcanlı
ABD-İran Mutabakatına Doğru: İsrail ‘Geçici Çözüm’den Rahatsız
ABD ve İran arasında nükleer program ve Hürmüz Boğazı’nın açılmasını öngören geçici bir anlaşmaya varılması yönünde yoğun diplomasi sürdürülüyor. Başkan Trump büyük ölçüde taviz kopardıklarını iddia ederken, İran tarafı henüz nihai mutabakat olmadığını belirtiyor. Başkan Yardımcısı Vance yalnızca “birkaç pürüz” kaldığını söyledi. Ancak sahada ateşkes ihlalleri devam ediyor; taraflar son 48 saatte Hürmüz Boğazı çevresinde karşılıklı suçlamalarda bulundu. İsrail medyasına göre Tel Aviv yönetimi, anlaşmanın kapsamından duyduğu rahatsızlığı Washington’a iletti. Haaretz ve Kanal 12’nin haberlerinde, İran’ın nükleer programına ilişkin temel meseleleri ileri bir tarihe erteleyecek “sınırlı geçici anlaşma”nın İsrail’in stratejik hedefleriyle uyuşmadığı vurgulanıyor. İsrail’in özellikle İran’ın füze kapasitesi ve bölgesel vekil güçleri üzerindeki etkisinin sınırlandırılmamasından endişe ettiği belirtiliyor. Bu arada ABD istihbaratına dayandırılan uydu görüntüleri, İran’ın ağır bombardımana rağmen yer altı füze altyapısını ve insansız hava aracı üretimini beklenenden hızlı restore ettiğini ortaya koyuyor. İran Dışişleri Bakanı Erakçi, herhangi bir anlaşmanın Lübnan dahil tüm cepheleri kapsaması gerektiğini söyleyerek ateşkesin genişletilmesi talebini yineledi. Öte yandan ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığını azaltma planlarını hızlandırması ve Körfez’deki gizli hava saldırılarına dair haberler, bölgesel denklemdeki karmaşık ittifak yapısını gözler önüne seriyor.
282 olay8 sa önce - Ortak aktör
Jefferies iddiası: ABD, Türkiye’ye seçim öncesi dolar swap hattı açabilir
Yatırım bankası Jefferies International, ABD’nin Türkiye’ye döviz likiditesini rahatlatmak amacıyla bir dolar swap hattı açabileceğini öne sürdü. Bu iddia, Washington’ın geçtiğimiz aylarda Arjantin’deki Milei hükümetine sağladığı 20 milyar dolarlık benzer bir desteğe dayandırılıyor. Analizde, söz konusu adımın seçim döneminde Türk lirası üzerindeki baskıyı hafifletmeyi ve rezervleri geçici olarak desteklemeyi hedefleyen bir ‘can suyu’ niteliği taşıdığı belirtiliyor. Böyle bir swap hattı, kısa vadede piyasalara güven aşılayarak döviz kurundaki dalgalanmayı sınırlayabilir. Ancak kalıcı bir ekonomik çözüm sunmadığı, enflasyon ve yapısal kırılganlıklar gibi temel sorunlara dokunmadığı vurgulanıyor. Jefferies’in değerlendirmesi, ABD’nin jeopolitik hesaplar çerçevesinde müttefik ülkelerin kritik siyasi dönemeçlerinde finansal enstrümanları devreye alma stratejisinin bir yansıması olarak okunuyor. İddia resmî bir açıklamaya dayanmıyor; piyasa analistlerinin senaryolarından ibaret. Uygulamaya geçip geçmeyeceği, iki ülke arasındaki diplomatik temaslara ve ekonomik koşullara bağlı olacak. Gelişme, Türkiye’nin seçim ekonomisi yönetiminde dış destek arayışlarının uluslararası finans çevrelerinde nasıl yankı bulduğunu göstermesi açısından dikkat çekici.
Arjantin1 olay02 Haz