Belçika — Diplomatik Gelişmeler

Avrupa Birliği, 17 Ağustos 2026'da Kolombiya'da meydana gelen 7,4 büyüklüğündeki depremin ardından sivil koruma yardımlarını harekete geçirdi. Avrupa Komisyonu'nun açıklamasına göre, üye ülkeler AB Sivil Koruma Mekanizması üzerinden yardım malzemesi teklif etti. İsveç 150 çadır ve 360 battaniye, Almanya 3.000 mutfak seti ve 2.500 su filtresi, Lüksemburg ise 79 çadır gönderecek. Yardımların, depremden etkilenen bölgelerde barınma ve temel ihtiyaçların karşılanmasına katkı sağlaması hedefleniyor.

Belçika'nın doğusundaki iki köyde Cumartesi günü tahliyeler başladı. Ülkenin en büyük yangını 1.600 hektarı kül etti; Brüksel AB acil durum protokollerini devreye soktu ve Avrupa genelinden su bombardıman uçakları ile helikopterler sevk edildi. Almanya'nın batısındaki yangın, 2.000 kişinin köyü terk etmesinin ardından kontrol altına alındı. Bilim insanları ve yetkililer, artan yangın riskini ve sıcaklığı iklim değişikliğine bağladı.

Avrupa genelinde çıkan orman yangınları binlerce kişinin tahliye edilmesine, can kayıplarına ve ciddi hasara yol açtı. Yunanistan, İspanya, İtalya, Belçika, Almanya ve Birleşik Krallık'ta şiddetli yangınlarla mücadele edildi; Hırvatistan'da da çok sayıda yangın çıktı ve kundaklama şüphesiyle gözaltılar yapıldı. Yangınların Akdeniz ülkeleriyle sınırlı kalmayıp Kuzey Avrupa'ya kadar uzanması, acil durum ekipleri üzerindeki baskıyı artırdı ve ülkeler arası koordinasyon ihtiyacını gündeme getirdi. Hırvatistan'daki kundaklama şüphesi, bazı yangınların kasıtlı çıkarılmış olabileceğine işaret ederken, yetkililer tahliye ve söndürme çalışmalarını sürdürüyor.

Brüksel, cuma günü yılın en sıcak gününü yaşadı. Avrupa Birliği'nin fiili başkenti olan kentte termometreler 35,9°C'yi gösterdi. Bu değer, kentte bu yıl kaydedilen en yüksek sıcaklık oldu. Avrupa genelinde aynı gün en az 150 milyon kişi 35°C üzerinde sıcaklıklara maruz kaldı. Kıta çapında etkili olan yüksek sıcaklıklar, geniş bir nüfusu doğrudan etkiledi.

Haziran ayında Belçika ve komşu ülkeleri etkileyen sıcak hava dalgası, ölümlere yol açtı ve hazırlık eksikliğini ortaya çıkardı. 'Soğuk' bir ülke olarak bilinen Belçika'da yaşanan bu ölümler, Avrupa'nın geri kalanı için bir uyarı olarak değerlendiriliyor. Haberde, Belçika ve çevresindeki ülkelerde Haziran ayındaki sıcak dalgasının ölümcül sonuçlar doğurduğu ve bu durumun, Avrupa'yı etkisi altına alan yeni bir sıcak hava dalgası sırasında daha büyük riskler yaratabileceği belirtiliyor. Yüksek sıcaklıklara karşı hazırlık eksikliği, can kayıplarını artırma potansiyeli taşıyor.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Avrupa Birliği'nin kendi kararlarını uluslararası hukukun üzerinde gördüğünü ve bunu 'kibir ve kendini önemseme' olarak nitelendirdi. Lavrov'a göre Brüksel, sakıncalı bulduğu gemileri 'gölge filo' olarak etiketleme hakkını hukuka aykırı biçimde kendinde görüyor. Açıklama TASS haber ajansı tarafından aktarıldı. Lavrov, AB'nin bu yaklaşımının 'çok tehlikeli bir yol' olduğunu savundu. Rusya Dışişleri Bakanı, Brüksel'in tek taraflı etiketleme girişimlerinin uluslararası hukuku ihlal ettiğini öne sürdü. Haberde AB'nin konuya ilişkin resmi bir yanıtına yer verilmedi.

Avrupa Komisyonu, 10 Ağustos 2026'da Polonya'nın NextGenerationEU kapsamındaki Kurtarma ve Dayanıklılık Tesisi çerçevesinde sunduğu beşinci ödeme talebine olumlu değerlendirme verdi. Talep edilen miktar 7.9 milyar euro. Bu onay, Polonya'nın ilgili reform ve yatırım hedeflerini karşıladığını gösteriyor. Komisyon'un olumlu değerlendirmesi, ödemenin yapılabilmesi için Konsey'in nihai onayına sunulacak. Polonya'nın bugüne kadar aldığı toplam fon, bu dilimin serbest bırakılmasıyla birlikte artarak, ülkenin pandemi sonrası toparlanma planındaki ilerlemesini teyit edecek. Bu gelişme, AB'nin ekonomik toparlanma aracı NextGenerationEU'nun uygulanmasında Polonya'nın attığı bir diğer adım olarak öne çıkıyor. Fonlar, kararlaştırılan reformların ve yatırımların hayata geçirilmesini desteklemeye devam edecek.

Ukrayna sivil toplum ağı B4Ukraine tarafından yayımlanan bir rapora göre, Belçika Temmuz ayında sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ithalatının tamamını Rusya'dan gerçekleştirdi. Raporda, Avrupa Birliği ülkelerinin Rusya'ya fosil yakıtlar için milyarlarca avro göndermeye devam etmesi 'derin bir utanç' olarak nitelendirildi. Belçika'nın Zeebrugge'deki LNG terminali, Rus gazının Avrupa pazarına girişinde önemli bir aktarma noktası işlevi görüyor. Avrupa Birliği, Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinin ardından enerji bağımlılığını azaltmak için çeşitli yaptırımlar ve politika adımları atmış olsa da, boru hattıyla gaz alımı keskin biçimde düşerken LNG ithalatı devam ediyor. Uzmanlar, Rus LNG'sine yönelik birliğin tam bir ambargo uygulamamasının, mali kaynak akışını sürdürdüğüne dikkat çekiyor. Belçika'nın Temmuz ayındaki bu verisi, enerji arz güvenliği ile jeopolitik hedefler arasındaki gerilimi bir kez daha ortaya koydu.

Avrupa Birliği teknoloji sorumlusu Henna Virkkunen, Meta ve TikTok’un İspanya’ya yönelik sınır geçişleriyle ilgili içerikleri teyit etme konusunda anlaştığını duyurdu. Adım, geçen ay sonunda Fas’tan İspanya’nın Ceuta yerleşim bölgesine yönelik büyük çaplı ve ölümcül olayların yaşandığı girişimlerin ardından geldi. Platformlar, göçmen akınlarına dair yanıltıcı paylaşımların yayılmasını engellemeyi hedefliyor. Virkkunen, AB’nin dezenformasyonla mücadele çerçevesinde sosyal ağlarla iş birliğini sürdürdüğünü vurguladı. Afrika kıyısındaki İspanyol toprağı Ceuta, düzensiz göç rotalarının kritik noktalarından biri. Meta ve TikTok’un bu girişimi, AB’nin Dijital Hizmetler Yasası kapsamında platformlara getirdiği içerik denetimi yükümlülükleriyle örtüşüyor.

Avrupa Birliği, 3 Ağustos 2026’da, dondurulan Rusya Merkez Bankası varlıklarının merkezi saklama kuruluşlarındaki nakit bakiyelerinden elde edilen 1,4 milyar avro tutarındaki beklenmedik kârı tahsil etti. Avrupa Komisyonu’nun 5 Ağustos’taki açıklamasına göre bu fonlar, Ukrayna’ya destek için kullanılacak. Söz konusu gelir, Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından bloke edilen merkez bankası varlıklarından kaynaklanan faiz gelirlerinden sağlandı. AB, daha önce bu tür olağanüstü gelirlerin Ukrayna’nın yeniden inşası ve savunma ihtiyaçları için kullanılmasına yönelik yasal düzenlemeleri kabul etmişti. Bu adım, Rusya’nın kendi donmuş varlıkları üzerinden Ukrayna’ya savaşın mali yükünü taşıtma stratejisinin bir parçası olarak öne çıkıyor. Avrupa’nın Kiev’e uzun vadeli mali taahhüdünü pekiştirirken, uluslararası hukuk ve finans piyasaları açısından da emsal oluşturuyor.

Avrupa Birliği, Pazar gününden itibaren yapay zeka alanındaki dönüm noktası niteliğindeki kurallarını uygulamaya başlıyor. 2024 yılında kabul edilen 'AI Act' (Yapay Zeka Yasası) kapsamında, kurallara uymayan şirketlere para cezası kesme yetkisi devreye giriyor. AB, sosyal medya, çevrimiçi satıcılar ve arama motorlarını da içeren dünyanın en kapsamlı dijital kural kitabına sahip olup, bu yıl içinde yeni düzenlemeler getirmeyi planlıyor. Yasanın yürürlüğe girmesi, yapay zeka teknolojilerinin etik ve güvenli kullanımı konusunda küresel ölçekte bir standart belirleme amacı taşıyor. AB, bu adımla dijital egemenliğini pekiştirirken, şirketleri daha şeffaf ve hesap verebilir uygulamalar geliştirmeye zorluyor. Uygulama, özellikle yapay zeka tabanlı ürün ve hizmetler sunan büyük teknoloji firmaları için kritik bir dönemeç anlamına geliyor. Brüksel merkezli bu girişim, diğer ülkelerin benzer düzenlemeler yapması için de bir model oluşturabilir. Uzmanlar, AB'nin bu alandaki liderliğinin, transatlantik ticari ilişkiler ve uluslararası teknoloji diplomasisi üzerinde belirleyici etkileri olabileceğini değerlendiriyor.

Avrupa Birliği, Alibaba'ya ait e-ticaret platformu AliExpress'e, yasa dışı, güvensiz ve sahte ürünlerin satışını engellemede yetersiz kaldığı gerekçesiyle 550 milyon avro (629 milyon dolar) rekor ceza kesti. Karar pazartesi günü Brüksel'de açıklandı. Ceza, AB'nin tüketici korumasına yönelik çevrimiçi platformlara yönelik denetimlerini sıkılaştırdığının bir göstergesi olarak değerlendiriliyor. AliExpress'in, platformunda satılan ürünlerin yasallığını sağlamak için gerekli adımları atmadığı belirtildi. Karar, e-ticaret devlerinin platformlarında gerçekleşen satışlardan sorumlu tutulması yönündeki küresel eğilimi yansıtıyor ve sınır ötesi çevrimiçi satışların denetlenmesindeki zorlukları bir kez daha gündeme getiriyor.

Bu yılın ilk beş ayında Brezilya, Çin'den 5,2 milyar dolarlık otomobil ithal ederek dünyanın en büyük alıcısı konumuna yükseldi. Çin gümrük verilerine göre, geçen yılın aynı dönemine kıyasla ithalat yüzde 146,9 artış gösterdi. Bu sıçramada, Temmuz ayında yürürlüğe giren gümrük vergisi artışı öncesinde markaların sevkiyatları hızlandırması etkili oldu. Bir önceki yıl altıncı sırada yer alan Brezilya, bu dönemde Rusya ve Belçika'yı geride bırakarak zirveye yerleşti. Vergi artışı nedeniyle talebin öne çekilmesi, ithalat rakamlarını geçici olarak şişirmiş olabilir. Bununla birlikte, veriler Çinli otomobil üreticilerinin Latin Amerika'daki en büyük ekonomide elde ettiği pazar payı kazanımlarının altını çiziyor. Brezilya'nın uyguladığı korumacı önlem, yerli üretimi destekleme amacı taşıyor. Ancak hızlı artan ithalat, tüketicilerin Çin menşeli araçlara yönelik ilgisini ve fiyat rekabetçiliğini gözler önüne seriyor. Bu tablo, küresel otomotiv ticaretinde dengelerin değiştiğine dair yeni bir işaret olarak değerlendiriliyor.

Avrupa Komisyonu ve Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi, 28 Temmuz 2026'da yayımladıkları ortak açıklamayla 1951 Mülteci Sözleşmesi'nin 75. yıl dönümünü andı. Açıklamada, Avrupa Birliği'nin sözleşmeye, değerlerine ve ilkelerine tam bağlılığı vurgulandı. Mülteci korumasının AB ve ortak ülkelerin yasal düzenlemelerinde, uluslararası hukukta ve etkili çok taraflı iş birliğinde sağlam biçimde yer almasının önemine dikkat çekildi. Bu yıl dönümü, uluslararası toplumun zorla yerinden edilmiş kişilere yönelik sorumluluklarını hatırlatırken, AB'nin bu alandaki normatif duruşunun altını çiziyor. Açıklama, Birliğin küresel mülteci rejimini desteklemeye ve ortaklarıyla birlikte koruma standartlarını güçlendirmeye yönelik siyasi iradesini ortaya koyuyor. AB'nin sözleşmeye bağlılığı, üye devletlerin iltica politikalarındaki yasal çerçeveyi şekillendiriyor ve blok içinde uyumlu uygulamaları teşvik ediyor. Açıklama, mülteci haklarının korunmasında çok taraflılığın ve uluslararası iş birliğinin vazgeçilmez olduğuna yönelik bir hatırlatma niteliği taşıyor.

Avrupa Birliği, Filipinler ile yükseltilmiş ortaklığı kapsamında 17 milyon dolarlık denizcilik yardımı sağlayacağını duyurdu. Cuma günü yapılan açıklamaya göre bu adım, AB’nin Hint-Pasifik stratejisini ticaretten güvenlik alanına taşıma niyetini ortaya koyuyor. Analistler, Brüksel’in bu girişimiyle, deniz ihtilafları ve kurallara dayalı düzene meydan okumaların geniş çıkarlarına zarar verebileceği bir bölgede daha fazla rol üstlenmeyi hedeflediğini belirtiyor. Asya’daki fay hatlarını hedefleyen yardım, Güney Çin Denizi’ndeki gerilimlerin gölgesinde AB’nin güvenlik odaklı angajmanının somut bir göstergesi oldu. Birlik, bölgedeki kapsamlı ekonomik bağlarını korumak için diplomatik ve teknik işbirliği kanallarını kullanarak kriz yönetimine katkı sağlamayı amaçlıyor. Bu yardım paketi, AB’nin Hint-Pasifik’te normatif bir aktör olarak varlığını pekiştirme çabasının parçası olarak değerlendiriliyor.